Hospitaregeling bij inwoning uitgelegd

Portret van Femke de Vries, juridisch adviseur huurrecht voor huurders
Femke de Vries
Juridisch adviseur huurrecht en wonen
Huurcontract · 2026-02-15 · 7 min leestijd

Stel je voor: je bent zorgverlener en je wilt iemand écht helpen. Niet alleen even langsrijden voor een snelle controle, maar echt de tijd nemen.

Tegelijkertijd wil diegene het liefst gewoon thuis blijven wonen, in die vertrouwde omgeving.

Dat klinkt als een droom, maar het kan met de hospitaregeling bij inwoning. Het is een regeling die wonen en zorg dichter bij elkaar brengt. In dit artikel leggen we precies uit hoe dit werkt, wat het kost en wat jij er mee kunt. Lekker simpel, zonder ingewikkeld gedoe.

Wat is de hospitaregeling eigenlijk?

De hospitaregeling is een wettelijke constructie die het mogelijk maakt om als zorgverlener iemand in huis te nemen voor zorg. Het is bedoeld voor mensen die ondersteuning nodig hebben, maar geen 24-uurs verblijf in een instelling willen of nodig hebben.

Het idee is simpel: de inwoner blijft in zijn eigen vertrouwde kamer, en jij als zorgverlener biedt de benodigde hulp. Deze regeling is er om de druk op de reguliere zorginstellingen te verlagen en om de kwaliteit van leven voor de inwoner te verhogen. Het is geregeld in de Wet langdurige zorg (Wlz) en specifiek uitgewerkt in de Hospitaregeling. Hoewel de wetgeving bestaat uit best wat regels, komt het in de praktijk neer op een heldere afspraak: jij zorgt, en de inwoner woont bij jou.

Voor wie is deze regeling bedoeld?

Deze regeling is niet voor iedereen weggelegd, maar wel breder dan je misschien denkt.

De zorgverlener

De doelgroep bestaat vooral uit mensen die behoefte hebben aan intensieve zorg, maar die nog wel zelfstandig kunnen wonen in een huiselijke sfeer. Jij als zorgverlener moet natuurlijk geschikt zijn.

Je werkt in de zorg, bijvoorbeeld in de thuiszorg, verpleging of persoonlijke verzorging. Je moet in het bezit zijn van een geldig diploma en een VOG (Verklaring Onderzoek Gedrag). Je bent niet zomaar een gastheer of gastvrouw; je bent een professional die zorg levert in een huiselijke setting. De inwoner is iemand die valt onder de Wet langdurige zorg (Wlz) of de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo).

De inwoner

Denk aan ouderen of mensen met een chronische aandoening die net dat beetje extra aandacht nodig hebben.

Zij willen graag zelfstandig wonen, maar wel met een vangnet van professionele zorg om zich heen.

De voorwaarden: waar moet je aan voldoen?

Om te starten met de hospitaregeling bij inwoning, zijn er een aantal harde eisen. Dit is niet iets wat je even tussendoor regelt; het vraagt om een goede voorbereiding.

  • Een geschikte woning: Je huis moet veilig en toegankelijk zijn. Denk aan een aparte kamer voor de inwoner, goede sanitaire voorzieningen en voldoende privacy. Een rolstoelvriendelijke woning is vaak een pré.
  • Een zorgplan: Er moet een duidelijk zorgplan zijn. Dit plan beschrijft wat de inwoner nodig heeft en wat jij als zorgverlener gaat leveren. Dit plan maak je samen met de inwoner, de familie en de behandelend arts.
  • Toestemming: De inwoner moet expliciet toestemming geven voor jouw komst en de manier van zorgen. Dit is cruciaal voor het wooncomfort.
  • Verzekering: Je hebt een speciale aansprakelijkheidsverzekering nodig. Een ongeluk zit in een klein hoekje, en je wilt niet dat schade aan de woning of letsel voor jouw rekening komt.

De kosten: wat levert het op en wat kost het?

Geld is altijd een belangrijk thema. Zowel voor de zorgverlener als voor de inwoner.

Vergoedingen voor de zorgverlener

De kosten en vergoedingen hangen af van de afspraken die je maakt en de regelingen die de overheid heeft getroffen. Als zorgverlener ontvang je een vergoeding voor de geleverde zorg. Dit is geen losse betaling, maar valt onder de regelingen van de gemeente of het zorgkantoor.

In 2023 lag de gemiddelde vergoeding voor verzorgingskosten rond de €196,37 per week (stand 1 januari 2023).

Kosten voor de zorgverlener

Dit bedrag is bedoeld voor de kosten van de inwoner, zoals voeding, kleding en persoonlijke verzorging. Daarnaast ontvang je een vergoeding voor reiskosten als je de inwoner moet bezoeken, hoewel bij inwoning de reiskosten natuurlijk nihil zijn omdat je in huis bent. De vergoeding voor de daadwerkelijke zorgverlening wordt vastgesteld op basis van het zorgplan. Er zijn ook kosten aan verbonden.

Je moet je eigen huisvesting betalen (huur of hypotheek), maar je krijgt wel extra woonlasten doordat er een extra persoon in huis woont. Houd er bij het opstellen van een huurcontract voor kamers rekening mee dat er andere regels gelden dan bij een zelfstandige woning. De grootste vaste last is de verzekering.

Een speciale hospitaregelingverzekering kost gemiddeld tussen de €50 en €150 per jaar, afhankelijk van de verzekeraar en de dekking. Let op: de inkomsten uit de zorgverlening worden belast. Je moet dit netjes opgeven bij de Belastingdienst. Het is verstandig om hierover advies in te winnen, zodat je niet voor verassingen komt te staan.

De betrokken partijen: wie doet wat?

De hospitaregeling is een team effort. Er zijn verschillende partijen betrokken die elk hun eigen rol hebben.

  • De zorgverlener: Jij bent de spil. Je biedt de zorg, de woning en de dagelijkse ondersteuning.
  • De inwoner: De centrale persoon. Hij of zij bepaalt mede hoe de zorg eruitziet en heeft recht op privacy en eigenwaarde.
  • De behandelend arts: Stelt de medische diagnose en bewaakt de kwaliteit van de zorg. Hij of zij tekent het zorgplan.
  • De gemeente: Is vaak de regisseur voor de Wmo-zorg. De gemeente keurt het zorgplan goed en zorgt voor de financiële afwikkeling.
  • De zorgverzekeraar: Kan, afhankelijk van de polis, extra kosten dekken, maar de hoofdregeling loopt via de Wlz of Wmo.

De voordelen van hospitaregeling bij inwoning

Waarom zou je kiezen voor deze regeling? De voordelen zijn voor beide partijen groot, zeker als je kijkt naar een contractovername bij samenwonen of scheiding.

Voor de inwoner is het een stuk comfortabeler dan een instelling. Je woont in een normaal huis, met normale routines. De zorg is persoonlijker en er is meer aandacht voor het sociale contact.

Het voelt minder als ‘patiënt zijn’ en meer als ‘thuis zijn’. Voor jou als zorgverlener biedt het de kans om dieper op de zorg in te gaan.

Je bouwt een sterke band op met de inwoner. Bovendien is het een manier om je inkomen aan te vullen, mits je de ruimte in huis hebt.

Uitdagingen waar je rekening mee moet houden

Natuurlijk is niet alles rozengeur en manenschijn. Er zijn ook uitdagingen.

  • Privacy: Je leeft letterlijk met elkaar onder één dak. Het is belangrijk om duidelijke grenzen te stellen. Wanneer ben je 'werk' en wanneer ben je 'privé'?
  • Woningtekort: Het vinden van een geschikte woning met een extra kamer is in Nederland niet altijd makkelijk.
  • Verzekeringscomplexiteit: Niet elke verzekeraar biedt een passende dekking voor hospitaverpleging. Je moet goed rondkijken.
  • Emotionele belasting: Omdat je dicht op elkaar zit, kunnen emoties hoog oplopen. Je moet mentaal sterk zijn.

Recente ontwikkelingen: de hospitaregeling 2.0

De regeling staat niet stil. Sinds 1 januari 2023 zijn er wijzigingen doorgevoerd om de regeling toegankelijker en duidelijker te maken.

Dit wordt vaak de ‘Hospitaregeling 2.0’ genoemd. Een belangrijke verandering is de focus op preventie. De overheid stimuleert dat mensen langer zelfstandig blijven wonen.

Dit betekent dat de eisen voor woningen iets zijn versoepeld, mits de veiligheid gewaarborgd blijft en je bijvoorbeeld een diplomatenclausule in het huurcontract hebt opgenomen.

Ook de vergoedingen zijn geactualiseerd om beter aan te sluiten bij de huidige kosten van levensonderhoud. Daarnaast is er meer aandacht voor kwaliteitscontroles. Gemeenten en zorgkantoren controleren strenger of de zorgverleners wel beschikken over de juiste papieren en of het zorgplan goed wordt nageleefd. Dit is om de veiligheid van de inwoner te garanderen.

Toekomstperspectief: wat brengt de toekomst?

De toekomst van de hospitaregeling ziet er veelbelovend uit. Door de vergrijzing en de krapte op de woningmarkt wordt deze vorm van wonen en zorg steeds populairder.

We zien dat er meer aandacht komt voor digitalisering. Apps die de zorgverlening ondersteunen, worden steeds normaler. Denk aan digitale zorgdossiers die je kunt delen met de behandelend arts, of sensoren die waarschuwen als er iets aan de hand is.

Ook de rol van de mantelzorger wordt steeds vaker geïntegreerd in deze regelingen. Het is een vorm van zorg die naadloos aansluit bij de wens van mensen om langer thuis te blijven wonen, zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit van de zorg.

Conclusie: is het iets voor jou?

De hospitaregeling bij inwoning is een krachtig instrument in de Nederlandse zorg.

Het combineert de warmte van een thuis met de kunde van een professional. Als zorgverlener met ruimte in huis en een passie voor persoonlijke aandacht, kun je hier een wereld van verschil maken. Het vraagt organisatie, de juiste verzekeringen en een dosis doorzettingsvermogen. Maar de beloning is groot: je helpt iemand om waardig en zelfstandig oud te worden, precies daar waar hij of zij zich het prettigst voelt. Thuis.

Portret van Femke de Vries, juridisch adviseur huurrecht voor huurders
Over Femke de Vries

Femke helpt huurders hun rechten te begrijpen en te beschermen.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Huurcontract
Ga naar overzicht →